Ελληνικός Στρατός: Αντιμετωπίζοντας τα ενεργητικά συστήματα αυτοπροστασίας των τουρκικών αρμάτων μάχης

Ελληνικός Στρατός: Αντιμετωπίζοντας τα ενεργητικά συστήματα αυτοπροστασίας των τουρκικών αρμάτων μάχης


Το Σεπτέμβριο του 2018 είχαμε αναρτήσει άρθρο με τίτλο «Ενεργητικά συστήματα αυτοπροστασίας: Αναγκαία προσθήκη για τα ελληνικά άρματα μάχης», το οποίο ανέλυε τη λειτουργία των ενεργητικών συστημάτων αυτοπροστασίας, ενώ υπογράμμιζε την επιχειρησιακή τους αξία, καθώς και την αναγκαιότητα της ενσωμάτωσης τους στα ελληνικά Leopard-2.

Γράφει ο Ευθύμιος Λάζος

Η αφορμή για εκείνο το άρθρο μας είχε δοθεί από το τουρκικό πρόγραμμα αναβάθμισης αρμάτων μάχης M-60T και Leopard-2A4, μεταξύ άλλων και με το ουκρανικό σύστημα αυτοπροστασίας Pulat (Zaslon), καθώς και το πρόγραμμα Akkor, δηλαδή το τουρκικό πρόγραμμα εγχώριας σχεδίασης και ανάπτυξης ενός συστήματος αυτοπροστασίας, πρωτίστως για τα υπό προμήθεια άρματα μάχης Altay.

Τότε είχαμε τοποθετηθεί υπέρ της άποψης του εφοδιασμού των 170 Leopard-2HEL και των 183 Leopard-2A4 του Ελληνικού Στρατού (ΕΣ) με ένα ενεργητικό σύστημα αυτοπροστασίας, ως απάντηση στο τουρκικό πρόγραμμα. Η θέση μας ήταν και είναι ότι ένα τέτοιο πρόγραμμα είναι απολύτως αναγκαίο και δεν είναι ακριβό. Είχαμε γράψει τότε: «…Με βάση το αμερικανικό πρόγραμμα εγκατάστασης των συστημάτων Trophy σε άρματα μάχης M-1 Abrams ($ 193.000.000 για 264 άρματα μάχης), το κόστος ανά μονάδα είναι της τάξεως των $ 730.000 (€ 650-700 περίπου) … Συνεπώς, με € 650-700.000 περίπου ανά μονάδα, ο ΕΣ θα μπορούσε να εγκαταστήσει ένα σύγχρονο ενεργητικό σύστημα αυτοπροστασίας στα 353 καλύτερα άρματα μάχης του. Το συνολικό κόστος ενός τέτοιου προγράμματος θα ήταν της τάξεως των € 230-250 εκατομμυρίων».


Το ερώτημα είναι τι μπορεί να γίνει σε περίπτωση που κάτι τέτοιο δεν συμβεί, που είναι και το πιθανότερο σενάριο, δεδομένων των περιορισμένων οικονομικών της χώρας και της ανάγκης κάλυψης άλλων, πιεστικότερων αναγκών. Και αναρωτιόμαστε τι άλλο μπορεί να γίνει διότι η ένταξη σε υπηρεσία του Pulat, σε 210 άρματα μάχης του Τουρκικού Στρατού (170 M-60T και 40 Leopard-2A4), σε συνδυασμό με την επικείμενη ένταξη σε υπηρεσία των 250 Altay και του Akkor, δημιουργεί μείζον θέμα για τον ΕΣ, καθώς 353 ελληνικά Leopard-2 θα πρέπει να αντιμετωπίσουν 460 τουρκικά άρματα μάχης, όλα τους με ενεργητικό σύστημα αυτοπροστασίας.

Για την ιστορία να πούμε ότι η ανάπτυξη του Akkor ξεκίνησε το Νοέμβριο του 2015. Το σύστημα θα περιλαμβάνει αισθητήρες προειδοποίησης εκπομπής δέσμης λέιζερ, εκτοξευτές καπνογόνων βομβίδων, τέσσερα (4) ραντάρ για περιμετρική κάλυψη στο τόξο των 360ο και εκτοξευτές αντιμέτρων. Το Zaslon, που επιλέχθηκε ως ενδιάμεση και άμεση λύση μέχρι την έλευση του Akkor, αποτελείται από ραντάρ εντοπισμού της επερχόμενης απειλής, σύστημα καθοδήγησης και τους εκτοξευτές αντίμετρων. Το αντίμετρο δεν εκτοξεύεται με την έννοια της κατευθυνόμενης εκτόξευσης ενός πυροτεχνικού αντιμέτρου, αλλά εκτοξεύεται-εξέρχεται του εκτοξευτή και εκρήγνυται εντός ενός (1) μέτρου από το όχημα-φορέα, προς την κατεύθυνση της επερχόμενης απειλής. Το ωστικό κύμα που παράγεται από την έκρηξη προκαλεί είτε την πρόωρη έκρηξη του αντιαρματικού ή την αλλαγή της πορείας του και την αστοχία του.

Η απάντηση στο ερώτημα τι μπορεί να γίνει, εφόσον ο ΕΣ δεν εφοδιάσει τα ελληνικά Leopard-2 με ενεργητικά συστήματα αυτοπροστασίας, έγκειται στην εκμετάλλευση, μέσω της υιοθέτησης και της εξοικείωσης (εκπαίδευσης) σε τακτικές, τεχνικές και διαδικασίες, του μειονεκτήματος που παρουσιάζουν τα ενεργητικά συστήματα αυτοπροστασίας και δεν είναι άλλο από την αδυναμία τους να ανταποκριθούν σε επιθέσεις κορεσμού, δηλαδή σε επιθέσεις από πολλαπλά αντιαρματικά βλήματα από διαφορετική ή την ίδια κατεύθυνση και από επιθέσεις στην κατακόρυφο (Top Attack).

Η αδυναμία ανταπόκρισης σε επιθέσεις κορεσμού σημαίνει ταυτόχρονη εκτόξευση τουλάχιστον δύο (2) αντιαρματικών βλημάτων προς τον ίδιο στόχο. Το ένα βλήμα θα αντιμετωπιστεί (πιθανότατα), αλλά το δεύτερο ή το τρίτο θα βρει τελικά το στόχο. Εδώ, σημαντική είναι η παράμετρος του χρόνου. Δηλαδή είναι ουσιώδες τα φίλια αντιαρματικά βλήματα να εκτοξευτούν ταυτόχρονα, στο μέτρο του δυνατού, έτσι ώστε να «μπλοκάρει» το ενεργητικό σύστημα αυτοπροστασίας και να μην μπορεί να αντιδράσει στις πολλαπλές απειλές. Είναι μια τακτική που απαιτεί υψηλό επίπεδο εκπαίδευσης ώστε να επέλθει το επιθυμητό επίπεδο συγχρονισμού των δύο (2) η περισσοτέρων αντιαρματικών στοιχείων.

Η εκτόξευση πολλαπλών αντιαρματικών βλημάτων από την ίδια κατεύθυνση βοηθάει στο συντονισμό των πυρών, αλλά ενέχει ρίσκο για τα στοιχεία, τα οποία άπαξ και εκτελέσουν βολή έχουν αποκαλύψει τη θέση τους, συνεπώς το πιθανότερο είναι ότι θα δεχθούν ανταποδοτικά πυρά, πριν προλάβουν να απομακρυνθούν προς άλλη θέση βολής. Από την άλλη όμως, ο συντονισμός πολλαπλών αντιαρματικών στοιχείων και μάλιστα σε διαφορετικές τοποθεσίες (κατευθύνσεις) δεν είναι εύκολη υπόθεση. Μια άλλη τακτική, πιο δύσκολη όμως ως προς το επιθυμητό αποτέλεσμα, είναι η χρήση ελεύθερων σκοπευτών ή αιωρούμενων πυρομαχικών, σε μια προσπάθεια προσβολής των αισθητήρων ή των αντιμέτρων των ενεργητικών συστημάτων αυτοπροστασίας. Εναλλακτικά, θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν πολυβόλα, βομβίδες, βλήματα όλμων και θραύσματα πυρομαχικών πυροβολικού για τον ίδιο σκοπό.

Τα ενεργητικά συστήματα αυτοπροστασίας έχουν μεγάλη επιχειρησιακή αξία και στο μέλλον θα καταστούν ικανότερα, με την εξουδετέρωση του μειονεκτήματος τους στις επιθέσεις κορεσμού. Μάλιστα, ήδη το Ισραήλ αναπτύσσει το Trophy με ικανότητα αντιμετώπισης επιθέσεων κορεσμού. Αργά ή γρήγορα θα αντιμετωπιστεί και το θέμα των επιθέσεων στην κατακόρυφο. Μέχρι τότε όμως τα ενεργητικά συστήματα αυτοπροστασίας θα έχουν τα τρωτά τους σημεία. Άποψη μας είναι ότι, δεδομένης της τουρκικής απειλής, η εκπαίδευση των αντιαρματικών στοιχείων του ΕΣ θα πρέπει να περιλαμβάνει και τακτικές, τεχνικές και διαδικασίες αντιμετώπισης ενεργητικών συστημάτων προστασίας. Άποψη μας είναι επίσης ότι η ταχύτερη δυνατή ενσωμάτωση ενεργητικών συστημάτων αυτοπροστασίας στα ελληνικά Leopard-2 θα πρέπει να απασχολήσει σοβαρά τους υπευθύνους.

Για την επιχειρησιακή αξία και την αναγκαιότητα ενσωμάτωσης των ενεργητικών συστημάτων αυτοπροστασίας στα ελληνικά Leopard-2 μπορείτε να διαβάσετε στο παρακάτω άρθρο ΕΔΩ

ΠΗΓΗ