Τουρκική ανησυχία για την ελληνική διπλωματική επέλαση στον Κόλπο – Άρθρο παρουσιάζει την Αθήνα ως «Δούρειο Ίππο» του Ισραήλ
Έντονο προβληματισμό φαίνεται να προκαλεί στην τουρκική στρατηγική σκέψη η συνεχώς αυξανόμενη γεωπολιτική επιρροή της Ελλάδας στη Μέση Ανατολή και τα κράτη του Κόλπου. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί άρθρο του Τούρκου αναλυτή Αλί Μπακίρ στη γνωστή επιθεώρηση Middle East Eye, το οποίο φέρει τον προκλητικό τίτλο «Has Greece become Israel’s Trojan Horse in the Gulf?» («Έχει η Ελλάδα καταστεί ο Δούρειος Ίππος του Ισραήλ στον Κόλπο;»).
Το δημοσίευμα επιχειρεί να παρουσιάσει την Αθήνα ως βασικό προωθητή των ισραηλινών συμφερόντων στον αραβικό κόσμο, υποστηρίζοντας ότι η ελληνική διπλωματική και αμυντική δραστηριότητα στον Κόλπο λειτουργεί ως πολλαπλασιαστής της ισραηλινής επιρροής στην περιοχή.
Η Ελλάδα στο επίκεντρο της τουρκικής ανησυχίας
Σύμφωνα με τον συντάκτη, η ενίσχυση των σχέσεων της Ελλάδας με τη Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και γενικότερα τα κράτη του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC) δεν αποτελεί μια απλή οικονομική ή ενεργειακή συνεργασία.
Αντίθετα, υποστηρίζει ότι πίσω από τις επενδύσεις και τις ενεργειακές συμφωνίες βρίσκεται μια βαθύτερη στρατηγική σύμπλευση Ελλάδας και Ισραήλ, η οποία -κατά την άποψή του- αποσκοπεί στον περιορισμό της τουρκικής επιρροής στην ευρύτερη περιοχή.
Το άρθρο επιχειρεί να παρουσιάσει την ελληνική στρατηγική ως «παιχνίδι μηδενικού αθροίσματος», αφήνοντας να εννοηθεί ότι τα κράτη του Κόλπου καλούνται να επιλέξουν μεταξύ συνεργασίας με την Ελλάδα ή με την Τουρκία.
Ο άξονας Ελλάδας – Ισραήλ στο στόχαστρο
Ο Αλί Μπακίρ υποστηρίζει ότι από το 2016 και μετά διαμορφώθηκε ένας άξονας Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ, στον οποίο συμμετείχαν κατά περίπτωση η Γαλλία, η Αίγυπτος, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Σαουδική Αραβία.
Κατά την ανάλυσή του, η πραγματική βάση αυτής της συνεργασίας δεν ήταν η οικονομία, αλλά η άμυνα και η ασφάλεια, με στόχο την ανάσχεση της τουρκικής επιρροής στην Ανατολική Μεσόγειο.
Στο πλαίσιο αυτό γίνεται αναφορά στις στρατηγικές συμφωνίες που υπέγραψε η Ελλάδα με τα ΗΑΕ το 2020, καθώς και στη συμφωνία αμυντικής συνεργασίας με τη Σαουδική Αραβία το 2021, η οποία οδήγησε στην αποστολή ελληνικής πυροβολαρχίας Patriot στο σαουδαραβικό έδαφος.
Η δεύτερη φάση της ελληνικής στρατηγικής
Το δημοσίευμα υποστηρίζει ότι μετά το 2023 η Αθήνα εγκαινίασε μια δεύτερη φάση διείσδυσης στον Κόλπο, με δύο βασικούς στόχους:
- τη διεύρυνση της ελληνοϊσραηλινής συνεργασίας στον τομέα της άμυνας και της ασφάλειας,
- και την εξισορρόπηση της αυξανόμενης τουρκικής επιρροής στα κράτη του Κόλπου.
Ο συντάκτης ισχυρίζεται ότι καμία άλλη ευρωπαϊκή χώρα δεν έχει φτάσει σε τόσο μεγάλο βαθμό στρατηγικής σύγκλισης με το Ισραήλ όσο η Ελλάδα, παρουσιάζοντας την Αθήνα ως τον σημαντικότερο ευρωπαϊκό εταίρο του Τελ Αβίβ.
Στο επίκεντρο η «Ασπίδα του Αχιλλέα»
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο ελληνικό πρόγραμμα αεράμυνας «Ασπίδα του Αχιλλέα», το οποίο παρουσιάζεται ως ένα πρόγραμμα ύψους περίπου 3,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων, βασισμένο σε ισραηλινά συστήματα αεράμυνας.
Παράλληλα, το άρθρο αναφέρεται:
- στην προμήθεια του ισραηλινού πυραυλικού συστήματος PULS της Elbit,
- στη συνεργασία για την εκπαίδευση των Ελλήνων πιλότων,
- καθώς και στην εξαγορά της Intracom Defense από την Israel Aerospace Industries.
Ο αρθρογράφος υποστηρίζει ότι η συνεργασία των δύο χωρών έχει εξελιχθεί σε επίπεδο «ολοκλήρωσης» (integration) και όχι απλής αμυντικής συνεργασίας.
Η Τουρκία προβάλλεται ως ο βασικός ανταγωνιστής
Σημαντικό μέρος του άρθρου αφιερώνεται στην αυξανόμενη παρουσία της Τουρκίας στη Μέση Ανατολή.
Ο αναλυτής υποστηρίζει ότι μετά την εξομάλυνση των σχέσεων της Άγκυρας με τη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Τουρκία αντιμετωπίζεται πλέον ως στρατηγικός εταίρος των κρατών του Κόλπου.
Κατά την άποψή του, οι προσπάθειες της Άγκυρας για τη δημιουργία ενός νέου «άξονα σταθερότητας» με τη συμμετοχή της Σαουδικής Αραβίας, της Αιγύπτου και του Πακιστάν έρχονται σε ευθεία αντίθεση με τις ελληνικές επιδιώξεις στην περιοχή.
IMEC και νέα γεωπολιτική αρχιτεκτονική
Το δημοσίευμα αναφέρεται εκτενώς και στον Οικονομικό Διάδρομο Ινδίας – Μέσης Ανατολής – Ευρώπης (IMEC), υποστηρίζοντας ότι το συγκεκριμένο έργο ενισχύει περαιτέρω τον ρόλο της Ελλάδας ως πύλης προς την Ευρώπη.
Σύμφωνα με τον συντάκτη, ο IMEC δημιουργεί μια νέα γεωπολιτική αρχιτεκτονική που συνδέει Ινδία, Ισραήλ, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Σαουδική Αραβία και Ελλάδα, αφήνοντας εκτός τόσο την Τουρκία όσο και την Αίγυπτο.
Παράλληλα, γίνεται αναφορά και σε άλλα έργα διασυνδεσιμότητας, όπως τα ενεργειακά και τηλεπικοινωνιακά δίκτυα που ενισχύουν τη συνεργασία μεταξύ Ελλάδας και κρατών του Κόλπου.
Ένα άρθρο που αποτυπώνει τον γεωπολιτικό ανταγωνισμό
Πέρα από τους ισχυρισμούς του, το άρθρο αποτυπώνει τον έντονο ανταγωνισμό που εξελίσσεται για την επιρροή στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή, σε μια περίοδο κατά την οποία οι συμμαχίες αναδιαμορφώνονται με ταχύτατους ρυθμούς.
Η Ελλάδα εμφανίζεται από τον Τούρκο αναλυτή ως κομβικός παράγοντας της νέας περιφερειακής αρχιτεκτονικής ασφαλείας, γεγονός που -σύμφωνα με την οπτική του- προκαλεί ολοένα και μεγαλύτερη ανησυχία στην Άγκυρα.
Το δημοσίευμα αντανακλά τις απόψεις του συντάκτη του και αναδεικνύει τον τρόπο με τον οποίο τμήμα της τουρκικής αναλυτικής κοινότητας αντιλαμβάνεται τη διεύρυνση των ελληνικών συνεργασιών με το Ισραήλ, τα κράτη του Κόλπου και την Ινδία, καθώς και τον αυξανόμενο ρόλο της Αθήνας στις εξελίξεις της ευρύτερης περιοχής.