Τουρκική «τορπίλη» υπονομεύει τη διαδικασία ειρήνευσης στη Λιβύη

Τουρκική «τορπίλη» υπονομεύει τη διαδικασία ειρήνευσης στη Λιβύη



Σε αδιέξοδο ωθείται η διαδικασία προετοιμασίας των εκλογών στη Λιβύη, προκαλώντας συναγερμό στις ξένες πρωτεύουσες, καθώς όσο παραμένει η πολιτική εκκρεμότητα στη χώρα ελλοχεύει ο κίνδυνος ενός νέου κύκλου βίας και νέου εμφυλίου με συνέπειες για τη σταθερότητα στη Βόρεια Αφρική και την ευρύτερη περιοχή.

Οι δυνάμεις των Αδελφών Μουσουλμάνων και όσων στήριξαν τη φιλοτουρκική κυβέρνηση Σαρατζ και τώρα εκπροσωπούνται κυρίως από τον πρωθυπουργό Ντμπειντά και το Συμβούλιο Επικρατείας, επιδιώκουν να διατηρηθεί η τουρκική παρουσία στη χώρα, κάτι που αποτελεί κόκκινη γραμμή τόσο για το Κοινοβούλιο της χώρας όσο και για τον Λιβυκό Εθνικό Στρατό (LNA) του οποίου ηγείται ο στρατηγός Χαφτάρ.

Ειδικό ρόλο έχει αναλάβει ο Ειδικός Απεσταλμένος των ΗΠΑ για τη Λιβύη, Πρέσβυς Ρίτσαρντ Νόρλαντ, που τις τελευταίες ημέρες συναντήθηκε στο Κάιρο με τον αρχηγό του Λιβυκού Εθνικού Στρατού, στρατάρχη Χαλίφα Χαφτάρ και αμέσως μετά επισκέφθηκε την Άγκυρα για συνομιλίες με την τουρκική ηγεσία, καθώς η Ουάσιγκτον επιμένει ακόμη ότι πρέπει οι εκλογές να γίνουν στο χρονοδιάγραμμα της 24ης Δεκεμβρίου.

Η νέα προσωρινή κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας ανέλαβε καθήκοντα τον Μάρτιο με βασική αποστολή την προετοιμασία της χώρας για τις γενικές εκλογές στις 24 Δεκεμβρίου και βασικό μέλημα της είναι η ενοποίηση των πολιτικών, οικονομικών και στρατιωτικών δομών, κάτι που αποδεικνύεται εξαιρετικά δύσκολο καθώς κανείς από τους «παίκτες» δεν είναι διατεθειμένος να εγκαταλείψει χωρίς τις απαραίτητες εγγυήσεις τα «κεκτημένα» του.

Οι συμμετέχοντες στο Λιβυκό Φόρουμ Πολιτικού Διαλόγου δεν μπόρεσαν ούτε στην τηλεδιάσκεψη της 11ης Αυγούστου να καταλήξουν σε συμφωνία σχετικά με τις συνταγματικές αρχές βάσει των οποίων θα διεξαχθούν οι εκλογές. Ο εκλογικός νόμος δεν έχει ακόμη εγκριθεί, διαφωνίες υπάρχουν για την απευθείας εκλογή προέδρου της χώρας, ενώ δεν έχει καταστεί ακόμη δυνατή η έγκριση του προϋπολογισμού της χώρας από το Κοινοβούλιο. Και φυσικά παραμένει μεγάλο αγκάθι η προσπάθεια ενοποίησης των στρατιωτικών δυνάμεων που δρουν στη χώρα.

Από τις δυνάμεις της Ανατολικής Λιβύης η απαίτηση να τεθούν οι δυνάμεις του LNA υπό τον έλεγχο της κεντρικής κυβέρνησης, θεωρείται ότι είναι προσπάθεια άνευ όρων «παράδοσης» τους στις τουρκόφιλες δυνάμεις της Δυτικής Λιβύης.

Ο Ακιλα Σάλεχ πρόεδρος του Κοινοβουλίου, του μοναδικού θεσμικού οργάνου στη Λιβύη που έχει δημοκρατική νομιμοποίηση, σε παρέμβασή του την Παρασκευή στο Sky News Arabia προειδοποίησε ότι υπάρχουν δυνάμεις που επιδιώκουν την αναβολή των εκλογών και ότι μόνο η κανονική διεξαγωγή των εκλογών με την ανάδειξή νέου προέδρου από τον λαό μπορεί να οδηγήσει σε αποκατάσταση της νομιμότητας στη χώρα με την απομάκρυνση των ξένων δυνάμεων και την ακύρωση του Μνημονίου που είχε υπογράψει η κυβέρνηση Σάρατζ με τον Τ. Ερντογάν (το δεύτερο Μνημόνιο αφορούσε την παράνομη οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών) καθώς τα Μνημόνια αυτά δεν επικυρώθηκαν ποτέ από τη Βουλή και συνεπώς είναι άκυρα.

Ο Α.Σάλεχ επέμεινε ότι η Βουλή είναι η μόνη αρμόδια να εγκρίνει νόμους και ότι ο νόμος για τις προεδρικές εκλογές και τις βουλευτικές εκλογές θα εκδοθεί από το κοινοβούλιο τις επόμενες ημέρες ώστε να παρακαμφθούν εκείνοι που εγείρουν προσκόμματα, με στόχο την αναβολή των εκλογών.

Ο Πρόεδρος της Λιβυκής Βουλής στράφηκε και εναντίον του εκπροσώπου του ΟΗΕ, Γ.Κούμπις, με αφορμή την προσπάθεια του να καταστήσει ισότιμο της Βουλής στην έκδοση νόμων, το Συμβούλιο Επικρατείας το οποίο δεν είναι εκλεγμένο και ελέγχεται από τους Αδελφούς Μουσουλμάνους και το πρώην καθεστώς Σαράτζ.

Το Συμβούλιο Επικρατείας επιχειρεί να νομιμοποιηθεί ως ισότιμο νομοθετικό Σώμα το οποίο θα πρέπει να εγκρίνει τη συνταγματική βάση των εκλογών και συγχρόνως στρέφεται εναντίον του Στρατηγού Χαφτάρ ο οποίος αντιδρά στη διαδικασία ενοποίησης των στρατιωτικών δυνάμεων της Λιβύης υπό την προσωρινή κυβέρνηση.

Ο Στρατηγός Χαφτάρ ο οποίος επισκέφθηκε το Κάιρο για να επιθεωρήσει την εκπαίδευση ανδρών του Λιβυκού Στρατού και συναντήθηκε με την αιγυπτιακή ηγεσία, προειδοποίησε ότι δεν θα παραδώσει τη διοίκηση των δυνάμεων του, παρά μόνο σε μια εκλεγμένη από ελεύθερες και δίκαιες εκλογές, κυβέρνηση. Πολύ περισσότερο δεν δείχνει διατεθειμένος να δεχθεί την οποιαδήποτε παραχώρηση, όσο παραμένουν στη Λιβύη οι τουρκικές δυνάμεις.

Ο στρατηγός του Λιβυκού Εθνικού Στρατού (LNA) Khaled Al-Mahjoub δήλωσε την Δευτέρα ότι η «βάση για τη σταθερότητα της χώρας είναι η αποχώρηση των τουρκικών δυνάμεων και των μισθοφόρων». Ο αξιωματούχος του LNA δήλωσε ακόμη ότι «επιδιώκουμε να απελευθερώσουμε την πατρίδα μας και δεν είμαστε υπέρμαχοι του πολέμου, αλλά η Άγκυρα θεωρεί τη Λιβύη γραμμή διάσωσης για την Τουρκική οικονομία. Η Τουρκία εκμεταλλεύεται το χάος για να πάρει τα χρήματα της Λιβύης και δεν θα δεχτούμε την παρουσία μισθοφόρων και ξένων δυνάμεων στα εδάφη μας»...

Αλλά και το μέλος της Κοινής Στρατιωτικής Επιτροπής 5+5 ( Joint Military Commission -JMC), Faraj Al-Sousa κάλεσε την κυβέρνηση να ακυρώσει όλες τις συμφωνίες με ξένα κράτη, εάν πράγματι θέλει να λέγεται Κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας.

Η Τουρκία έχει και άλλους λόγους, πέραν των γεωπολιτικών, που επιδιώκει να χειραγωγήσει τις εξελίξεις στη Λιβύη. Στη πρόσφατη επίσκεψη του πρωθυπουργού Ντμπειντά στην Άγκυρα ανακοινώθηκε ότι μέχρι τον Οκτώβριο θα συγκληθεί το Τουρκο-Λυβικο Συμβούλιο Στρατηγικής Συνεργασίας με παρουσία του Ερντογάν στην Τρίπολη και συζητήθηκε επίσης η επιστροφή των τουρκικών εταιριών στην Λιβύη.

Σύμφωνα με δημοσιεύματα η Τουρκία απαίτησε την επιστροφή των «χρεών» προς την Τουρκία που προέκυψαν είτε από έργα που είχαν ανατεθεί σε τουρκικές εταιρίες είτε από το κόστος των εξοπλισμών και της στρατιωτικής βοηθείας που έχει προσφέρει στην κυβέρνηση της Τρίπολης τα τελευταία δυο χρόνια. Σύμφωνα με το Sky News Arabia η Τουρκία απαιτεί την άμεση καταβολή 5 δισεκατομμυρίων λιβυκών δηναρίων στις τουρκικές εταιρίες που δραστηριοποιούνται στη Λιβύη.

Σύμφωνα με το LibyaReview η Άγκυρα στρατολογεί σουδανικές ένοπλες ομάδες για να τις στείλει στη Νότια Λιβύη, καθώς τα σύνορα Λιβύης-Τσαντ είναι μια εξαιρετικά ασταθής περιοχή. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι η επιχείρηση διευθύνεται από τον Τούρκο επιχειρηματία Οκτάι Σαμπάν Χόσνι, ο οποίος βρίσκεται στον περίγυρο του Ταγίπ Ερντογάν.

Η Τουρκία έχει βλέψεις στον Λιβυκό Νότο καθώς το 70% του πλούτου της Λιβύης συγκεντρώνεται σε αυτή την περιοχή.

Τους τελευταίους μήνες ένοπλες ομάδες αρκετές εκ των οποίων έχουν σχέση και με την ισλαμική τρομοκρατία εξαπολύουν επιθέσεις στον Νότο της Λιβύης κάτι που οδήγησε τον LNA να ηγηθεί επιχείρησης για την «εκκαθάρισή» της περιοχής. Αυτή η κίνηση του στρατηγού Χαφτάρ προκάλεσε εκνευρισμού στην Τρίπολη που προσπάθησε να την εμφανίσει ως απόδειξη της πλήρους αυτονόμησης του LNA από την κεντρική κυβέρνηση, ενώ πρακτικά επρόκειτο για προσπάθεια προσφοράς «ασυλίας» στο νέο κύμα μισθοφόρων που προετοιμάζει η Τουρκία ώστε να επιβάλει τετελεσμένα στη Λιβύη.